*Της Άρτεμις Πνευματικού (PR Account Director στην Action Global Communications, Κύπρου)

Είναι βέβαιο πως κανένας τομέας δεν θα παραμείνει ανεπηρέαστος από την πρωτοφανή κρίση που έχει δημιουργήσει η πανδημία του Covid-19. Μεταξύ αυτών και ο κλάδος της επικοινωνίας που το περιβάλλον λειτουργίας του αναμένεται να διαφοροποιηθεί, στη βάση μιας καινούργιας καταναλωτικής συμπεριφοράς. Αξιοποιώντας το ανεξάρτητο δίκτυό της, ο εξειδικευμένος όμιλος επικοινωνίας, Action Global Communications, κατέγραψε και μελέτησε τις νέες τάσεις στις διάφορες αγορές όπου δραστηριοποιείται, κάνοντας μια πρώτη εκτίμηση ως προς το πως διαμορφώνεται η επικοινωνία στη μετά-κορωνοϊό εποχή.

Αναζήτηση αξιόπιστης και ποιοτικής ενημέρωσης

Αναμενόμενη ήταν η παγκόσμια αύξηση των ποσοστών των ενημερωτικών ΜΜΕ κατά την περίοδο της έξαρσης του κορωνοϊού, αφού η συνεχής πληροφόρηση έγινε κατά κάποιον τρόπο υπαρξιακή ανάγκη για τον καταναλωτή. Πολλοί έκαναν λόγο για την «ανάκαμψη» της τηλεόρασης, αφού η τηλεθέαση εκτινάχθηκε ως αποτέλεσμα της γενικής πεποίθησης ότι το συγκεκριμένο Μέσο είναι και το πιο αξιόπιστο, λόγω της σύνθεσης πηγών πληροφόρησης που προσφέρει. Το ραδιόφωνο κατέγραψε αντίστοιχη αύξηση, με ιδιαίτερη προτίμηση στις ενημερωτικές εκπομπές, ενώ παράλληλα, σε ό,τι αφορά τον έντυπο Τύπο, αξιοσημείωτο ήταν το ποσοστό αναγνωσιμότητας από νεαρότερες ηλικίες, που πλέον διαβάζουν σε πιο συχνή βάση εφημερίδες, σε έντυπη ή ψηφιακή μορφή. Η τάση αυτή ενδέχεται να αλλάξει όταν ξεκινήσει η «επιστροφή» στη νέα κανονικότητα και το στοίχημα για τα ενημερωτικά ΜΜΕ θα είναι η διατήρηση του νέου κοινού που έχουν αποκτήσει, παρέχοντας άφθονο περιεχόμενο που να κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον του.

Το διαδικτυακό περιεχόμενο έχει την τιμητική του

Η αύξηση στον χρόνο κατανάλωσης διαδικτυακού περιεχομένου και ιδιαίτερα σε πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης ήταν εξαρχής δεδομένη. Παρατηρείται μεγάλο ενδιαφέρον από πλευράς του κοινού για online infographic και βίντεο, με ανθρωποκεντρικές ιστορίες και χιουμοριστικό περιεχόμενο, αλλά και σε συζητήσεις στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης που αφορούν τη ζωή μετά τον κορωνοϊό. Στην Κύπρο (όπως και σε πολλές άλλες αγορές) βλέπουμε μια αυξητική τάση από τις νεότερες και όχι μόνο γενιές καταναλωτών προς το TikTok, ένα Μέσο το οποίο ενθαρρύνει και ενισχύει όσο κανένα άλλο τη δημιουργία περιεχομένου και τείνει να αποτελέσει σημαντικότατο εργαλείο ψυχαγωγίας. Σε ό,τι αφορά την εταιρική επικοινωνία μέσω κοινωνικών δικτύων, τα brands έχουν στραφεί προς ενημερωτικά ή εκπαιδευτικά live στο Instagram και στο Facebook αφήνοντας πίσω τα προωθητικά μηνύματα που χρησιμοποιούσαν στο παρελθόν. Δεδομένης της μακράς διάρκειας της πρωτόγνωρης αυτής κρίσης όπως διαφαίνεται σε παγκόσμιο επίπεδο, η παραγωγή δημιουργικού ενημερωτικού ψηφιακού περιεχομένου πιθανότατα να αποτελεί την καταλληλότερη και πιο συνετή προσέγγιση για το κτίσιμο ή και τη διατήρηση του brand loyalty. Τα brands θα πρέπει να φροντίσουν να διατηρούν ανοικτό το κανάλι επικοινωνίας με το κοινό, που να επικεντρώνεται στις αξίες τους, αλλά και στο πως συμβάλλουν στη βελτίωση της καθημερινότητας του καταναλωτή.

Οι νέοι influencers

Η πιο σύγχρονη μορφή μάρκετινγκ και επικοινωνίας, οι influencers, έχουν και αυτοί προσαρμοστεί με τη σειρά τους στα νέα δεδομένα, με ενδιαφέρον το παράδειγμα ενός δημοφιλούς travel influencer στην Ουκρανία ο οποίος αξιοποιώντας τη γνώση του και τις προσωπικές του εμπειρίες, παραδίδει μαθήματα γεωγραφίας σε παιδιά διαδικτυακά! Παρόλα αυτά, εντοπίζεται πλέον μία νέα παρτίδα influencers και διαμορφωτών γνώμης, τους οποίους εμπιστεύονται οι καταναλωτές, που δεν είναι άλλοι από τους επιστήμονες και τους επαγγελματίες υγείας. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε που ιστοσελίδες μεγάλων οργανισμών, όπως του ΠΟΥ και επίσημες σελίδες κυβερνήσεων, έχουν τετραπλασιάσει την επισκεψιμότητά τους από τον περασμένο Μάρτιο, αφού θεωρούνται οι πιο αξιόπιστες πηγές ενημέρωσης. Αυτό εκτιμάται ότι θα συνεχίσει να υφίσταται όσο υπάρχει εξάπλωση της πανδημίας και μέχρι να βρεθεί αποτελεσματικό εμβόλιο. Όταν δηλαδή το κοινό καθησυχαστεί και αισθανθεί τη μείωση του κινδύνου του ιού. Παράλληλα, τα brands θα πρέπει να διευρύνουν τη διαδικασία αξιολόγησης των influencers με τους οποίους σκοπεύουν να συνεργαστούν, διασφαλίζοντας ότι εκτός από πολλούς followers και ψηλό engagement rate, οι εκάστοτε πιθανοί συνεργάτες παράγουν αξιόπιστο, θετικό και συνετό περιεχόμενο, χωρίς αμφιλεγόμενες αντιλήψεις που μπορεί να είναι επικίνδυνες για τη φήμη μιας εταιρείας εν καιρώ κρίσης.

Καθιέρωση της εργασίας εξ’ αποστάσεως

Σε ό,τι αφορά την ενδοεταιρική επικοινωνία, φαίνεται ότι η χρήση των βιντεοκλήσεων και τηλεδιασκέψεων είναι ένας δρόμος χωρίς επιστροφή. Από το ξεκίνημα της παγκόσμιας εξάπλωσης της πανδημίας, το Microsoft Teams και το Zoom έχουν καταγράψει τεράστια αύξηση στον αριθμό χρηστών, καθιστώντας την εργασία εξ’ αποστάσεως ως τη νέα πραγματικότητα. Πιο συγκεκριμένα, οι 10 εκατομμύρια χρήστες που είχε το Zoom στο τέλος της περσινής χρονιάς, εκτοξεύτηκαν σε 200 εκατομμύρια από το Μάρτιο του 2020 και μετά, και συνεχίζουν να αυξάνονται. Ως εκ τούτου, ενώ στο παρελθόν υπήρξε σκεπτικισμός γύρω από το μοντέλο της εξ’ αποστάσεως εργασίας, έχοντας αναγκαστεί να το υιοθετήσουν, οι εργοδότες ανακαλύπτουν σιγά σιγά τα πλεονεκτήματα και τα οφέλη που μπορεί να τους αποφέρει, όπως για παράδειγμα τα χαμηλότερα λειτουργικά έξοδα. Η τάση αυτή αποτελεί μια τεράστια ευκαιρία για επιχειρήσεις για αναβάθμιση των διαδικασιών και της ροής εργασιών τους, εφόσον φυσικά γίνεται αξιοποίηση και χρήση των καταλληλότερων τεχνολογικών εργαλείων και προϊόντων που να διασφαλίζουν την ασφάλεια δεδομένων, που είναι και η μεγαλύτερη ανησυχία ερευνητών και αναλυτών ανά το παγκόσμιο.

Εκδηλώσεις χωρίς φυσική παρουσία και κοινωνικοποίηση

Η τεχνολογία μέσω παρόμοιου είδους εφαρμογών φαίνεται να διευκολύνει επίσης και τη διεξαγωγή events, συνεδρίων και σεμιναρίων, που γίνονται πλέον με live streaming διαδικτυακά. Μάλιστα, με την πρακτική της κοινωνικής αποστασιοποίησης να συνεχίζει για αρκετό καιρό ακόμα, τα Ε-vents, φαίνεται να αποτελούν την ιδανική εναλλακτική λύση στις παραδοσιακές μορφές εκδηλώσεων. Παρόλο που η καραντίνα έχει δημιουργήσει μια τεράστια ανάγκη για κοινωνικοποίηση, ο φόβος της πανδημίας που πιθανό να αποτελεί κυρίαρχο στοιχείο της καθημερινότητάς μας στο εγγύς μέλλον, μπορεί μάλιστα να οδηγήσει σε μια τεράστια διαφοροποίηση του τομέα του event management που να βασίζεται πλέον κατά κύριο λόγο σε εκδηλώσεις που θα πραγματοποιούνται σε εικονικό περιβάλλον αλλά και activations με περιορισμένη φυσική διάδραση με το κοινό.

Όλες οι πιο πάνω αλλαγές και νέες τάσεις έχουν ως αποτέλεσμα ένα διαφορετικό, και ίσως πρωτόγνωρο, τοπίο στον τομέα της επικοινωνίας. Το αν οι τάσεις αυτές θα παραμείνουν και μετά το τέλος της πανδημίας είναι ακόμα αβέβαιο και θα εξαρτηθεί εξ’ ολοκλήρου από την εξέλιξη της καταναλωτικής συμπεριφοράς η οποία πιθανό να χαρακτηρίζεται πλέον από υπαρξιακές ανησυχίες επιβίωσης και ένα αίσθημα ατομικής υπευθυνότητας για το κοινό καλό. Εκτιμάται λοιπόν πως θα υπάρξουν ουσιαστικές αλλαγές, με τους επαγγελματίες του τομέα της επικοινωνίας και των ΜΜΕ να καλούνται να είναι προορατικοί, να προσαρμοστούν στη νέα κατάσταση πραγμάτων, να ενισχυθούν και να αξιοποιήσουν στο έπακρον τεχνολογικά εργαλεία για να μπορέσουν να ανταποκριθούν στις νέες ανάγκες των καταναλωτών και να είναι σχετικοί με τη νέα καθημερινότητά τους.